Avukatlık Ücreti Nedir?

İçinde yaşadığımız dünyada insanlar mal alışverişi veya hizmet sunumu karşılığında bir bedel öderler. Buna kabaca olarak ücret demek yerinde olur. Avukatlar da müvekkillerine sundukları hizmet karşılığı olarak avukatlık ücreti alırlar. Avukatlık ücreti, konusu para olmayan davalarda maktu yani belirli bir parasal miktar olarak kararlaştırılır. Konusu para olan ya da içerisinde parasal değer ifade eden bir miktar bulunan davalarda, maktu ücretin yanı sıra o miktarın belli bir oranı üzerinden, -yasal sınır %10 ile %25 arasıdır- nisbi ücret belirlenir.

Boşanmada Avukatlık Ücreti Farklı mıdır?

Boşanma davalarında ise hem maktu hem de nispi ücret kararlaştırılır. Çünkü boşanma davasının konusunu, gövdesini boşanma kararı oluşturur. Ancak bir evlilik ilişkisini sona erdiren boşanma kararında, boşanmanın yanında, var ise tarafların ortak çocuklarının velayeti, diğer ebeveynin çocukla kişisel ilişkinin düzenlenmesi, çocuğun nafakası da karara bağlanır. Aynı şekilde boşanma sürecinde ve kararın kesinleşmesinden sonraki süreçte ekonomik ve sosyal açıdan zayıf olan eşin haklı olduğu halde, sırf boşanıyor diye eşi tarafından mağdur edilmemesi, zarar görmemesi için o eşe nafaka takdiri ve boşanma davası sürecindeki barınma sorunu, konutun özgülenmesi aidatlarının ödenmesi gibi hususlar da boşanma kadar önemlidir. O halde velayet, nafaka, kişisel ilişki, boşanma davası sürecindeki geçici koruyucu tedbirler ve bu davaların birkaç yıl sürebildiği gibi hususlar boşanma davalarında maktu ücretin belirlenmesinde hesaba katılmalıdır. Öte yandan boşanmada haklı olan, yasal deyişiyle kusursuz ya da ötekine göre daha az kusuru olan eşin, beklenen ya da mevcut haklarından boşanma nedeniyle mahrum kalmasının sonucu olarak, haksız çıkan eşten maddi ve manevi tazminat isteme hakkı vardır. Bu hak alacak hakkı olup parasal karşılığı olduğundan, avukatın vekiline kazandıracağı miktar üzerinden nispi ücret alacağı doğar. Bu ücret davada başarılı olma koşuluna bağlı olup davanın kayıp edilmesi veya eşit kusur halinde tazminata hükmedilmemesi gibi durumlarda avukata ödenmez. Başka deyişle boşanmada nispi ücret, dava sonucunda kazanılan belirli bir para olması halinde o miktarın, taraflarca ortak kararlaştırılan belirli bir oranının, avukata ödenmesidir.

Boşanmada Avukatlık Ücreti Nasıl Hesaplanır?

Boşanmada avukatlık ücreti, avukat ile müvekkil adayı arasında serbestçe düzenlenir. Yazılı olması şart değil ise de “söz uçar yazı kalır” ifadesinin gereği olarak yazılı düzenlenmesi yerinde olur. Öte yandan müvekkil adayları haklı olarak ücretin önceden bilinmesini ve pahalı olmamasını isterler. Ne var ki avukatlık hizmeti her olay ve her davanın özelliklerine göre değişir. Başka deyişle nicelikli yani ölçülebilen, sınırlı, önceden öngörülebilir bir hizmet olmadığı için bu ücretin herkes için sabit olmasını beklemek adil olmaz.Bu yüzden perakende bir ücret beklentisi içinde olunmamalıdır. Avukatlık ücretinin belirlenmesinde temel ilke adil olunmasıdır. Verilecek hizmetin niteliği, süresi, aşamaları, müvekkile kazandırılacak değerler ile avukatın harcayacağı zaman, emek ve bunlar kadar önemli olan bilgi ve deneyimi de hesaba katılmalıdır. Rivayete göre Picasso, birkaç dakika içinde çiziktirdiği bir resim için istediği yüksek ücreti garipseyen birine, o birkaç dakikanın üstüne kırk yıllık çalışma ve deneyimimi de ilave edin demiştir. O halde avukatlık ücreti belirlenirken, davanın organik bir süreç olduğu, durağan olmadığı, avukatın gelişen yeni durumlara göre inisiyatif kullanabilme yeteneği, özcesi verilecek hizmetin niceliği yanında niteliği de gözetilmelidir. Nitekim olan dava dilekçesinin veya cevabının yazımından itibaren tüm aşamalardaki dilekçelerde olduğu gibi duruşma aşamasında da müvekkillerin haklarının sonuna kadar savunulması, hak kaybı yaşanmaması için Avukatın aldığı ücretin, müvekkiline kazandıracakları ile uyumlu olması, yani adil olması çok değerlidir.-

Boşanma ve mal rejimi davalarında vekalet ücretinin belirlenmesine hakim olan ilkeler

Her avukatın üzüm yemesi farklı olmakla birlikte yukarıda açıklandığı üzere öncelikle boşanma davalarında ve mal rejimi davalarında vekalet ücreti belirlenirken, karşılıklı çıkar ve hakkaniyet gözetilmelidir. Bir diğer ilke ise, belirlenen ücret iki tarafın da huzurunu kaçırmaması olgusudur. Avukat yıllarca sürebilecek olan davada emeğinin karşılığını almalı, müvekkil de davasını ehil, bilgili, deneyimli, enerjik, başarılı bir avukatlık bürosuna emanet ettiğini ve bunun karşılığı olan uygun miktarda ücreti ödediğini hissetmelidir. Kısacası boşanma davalarında avukatlık ücreti müvekkile kazandırılacak değer ile harcanacak emek, zaman, bilgi ve deneyimi hesaplayarak kararlaştırılmalıdır. Sözleşme imzalandıktan sonra avukat ve müvekkilin huzurlu olması. davanın saadeti için de elzemdir. Müvekkil işini takip edecek ehil bir avukata davasını verdiği için, avukat ise hizmetinin karşılığını alabileceği için huzurlu olmalıdır. Bu sayede avukatın işe kendini tam olarak verecek, müvekkillerinin sorunlarına en uygun hukuki çözümleri bulup gerekirse yasalardaki olanakları kullanarak aile mahkemesi hakiminden gereken kararları vermesini talep edecektir.